0
0

بانک‌های ایرانی وریسک ادراکی

۸:۰ - ۱۳۹۵/۳/۲۰کد خبر: 91222
به‌رغم اینکه در سال ۱۳۸۶ در ایران قانون مبارزه با پولشویی تصویب شده است، تاکنون قانون مشخصی برای مبارزه با تامین مالی تروریسم تدوین نشده بود، به همین دلیل، نهادهای بین‌المللی مانند گروه کاری اقدام مالی، ایران را در لیست کشورهای «غیرهمکار» قرار داده‌اند.

عصر بانک؛در فضای فعلی پساتحریم، مهم‌ترین گام برای بازگشت به سیستم بانکی بین‌المللی، اعتماد سازی است. اعتماد هسته اصلی هر نوع رابطه تجاری است که در بستری از شفافیت و پاسخگویی و در طی زمان شکل می‌گیرد. دلیل اصلی تردید بانک‌های بزرگ اروپایی در از سرگیری رابطه با بانک‌های ایرانی، عدم شفافیت و پرمخاطره پنداشتن رابطه بانکی با ایران است.

 

بخشی از این تردید مربوط به مسائل سیاسی و تحریم‌های اولیه و غیرهسته‌ای از قبیل تحریم معاملات دلاری ازسوی دولت آمریکا است که از طریق راه‌حل‌های سیاسی و دیپلماتیک باید دنبال شود؛ اما بخشی دیگر از این ریسک ادراکی، مرتبط با عدم استقرار یا به‌کارگیری نامناسب مقررات و چارچوب‌های بین‌المللی در نظام بانکی است که راه‌حل‌های آن را باید در حوزه تخصصی بانکی و نقش نظارتی بانک مرکزی جست‌وجو کرد. پس از حدود یک دهه تحریم، شکاف بزرگی بین مقررات سیستم بانکی ایران و جهان شکل گرفته است و برای اتصال مجدد، اعتمادسازی از طریق وضع مقررات و استانداردسازی فرآیندها ضروری است. همزمان با دوره تحریم بانکی ایران، در سال 2012 کمیته نظارت بانکی بازل1 به‌عنوان معتبرترین نهاد در زمینه نظارت بانکی و همگرایی در استفاده از استانداردها، مجموعه‌ای از مقررات نظارتی تکمیلی را تحت‌عنوان بازل سه به‌منظور بهبود مقررات بانکداری و کاهش ریسک سیستماتیک تدوین کرده است. در این مجموعه در کنار مقررات مربوط به کفایت سرمایه و دارایی، مقررات پولشویی و تامین مالی تروریسم ارائه شده است. همچنین در سال 2014 گروه کاری اقدام مالی2 به‌عنوان مهم‌ترین نهاد فعال در زمینه مبارزه با پولشویی، مجموعه استانداردهای جهانی و راهنمای عملیاتی مبارزه با پولشویی را تدوین کرده است.

 

از آنجا که در دهه‌های اخیر با رشد اقتصادهای غیرقانونی زیرزمینی فرامرزی مانند تجارت مواد مخدر، تجارت انسان، فعالیت‌های تروریستی و... تقاضا برای پولشویی افزایش یافته است، قوانین و مقررات بین‌المللی سختگیرانه ضدپولشویی و مبارزه با تامین مالی تروریسم تدوین شده و در حال اجراست. پولشویی به معنی استفاده از روش‌هایی برای پنهان‌ کردن منشأ غیرقانونی پول‌ و مشروع جلوه‎دادن پولی است که از راه‎های غیرقانونی و نامشروع به‎دست می‌آید.

 

به‌رغم اینکه در سال 1386 در ایران قانون مبارزه با پولشویی تصویب شده است، تاکنون قانون مشخصی برای مبارزه با تامین مالی تروریسم تدوین نشده بود، به همین دلیل، نهادهای بین‌المللی مانند گروه کاری اقدام مالی، ایران را در لیست کشورهای «غیرهمکار» قرار داده‌اند. گروه کاری اقدام مالی به‌منظور حفاظت از سیستم مالی بین‌المللی از خطرات پولشویی و تامین مالی تروریسم، لیست کشورهایی را که معامله با آنان خطر پولشویی دارد، منتشر می‌کند. در آخرین لیست منتشر شده در اسفند ماه گذشته، تنها ایران و کره‌شمالی در این لیست قرار دارند. در این لیست در مورد ایران آورده شده که همچنان نگرانی شدیدی در مورد عدم موفقیت ایران در مدیریت ریسک مرتبط با تامین مالی تروریسم وجود دارد.

 

آشکار است که صرفا به‌دلیل نبود قانون مربوط به مبارزه با تامین مالی تروریسم ریسک ادراکی معامله با بانک‌های ایرانی افزایش یافته است و ایران هراسی در حوزه بانکی همچنان ادامه پیدا کرده است. در این شرایط لازم و ضروری است که سریعا اقدامات لازم برای وضع و نظارت بر اجرایی کردن قوانین و مقررات مناسب صورت پذیرد.

 

خوشبختانه در بهمن‌ماه سال گذشته پس از پنج سال فراز و نشیب و دو بار اصلاح، لایحه «مبارزه با تامین مالی تروریسم» در مجلس شورای اسلامی تصویب و در هفته پایانی سال گذشته ازسوی رئیس‌جمهور برای اجرا ابلاغ شد. در اردیبهشت‌ماه امسال بانک مرکزی که در راستای وظایف حاکمیتی و نظارتی خود، نقش فعالی در تهیه این لایحه داشته، این قانون را به کلیه مدیران بانکی برای اجرا ابلاغ کرده است. این قانون که شامل 17 ماده و پنج تبصره است، ابتدا جرم حمایت مالی از تروریسم را دقیقا تعریف و سپس مصادیق آن را بیان کرده و متناسب با جرم، مجازات‌هایی در نظر گرفته است. همراستا با استانداردهای بین‌المللی در این قانون آمده است که گزارش تخلفات پولشویی و تامین مالی تروریسم به مراجع ذی‌ربط مشمول قوانین افشای اسرار نمی‌شود.

 

از آنجا که این قانون به روشنی تدارک اموال و انجام فعالیت‌های مالی به‌منظور کمک به افراد یا سازمان‌های تروریستی را جرم محسوب می‌کند، گام مهمی برای هموارسازی مراودات بین‌المللی بانکی محسوب می‌شود.

 

در صورتی که قانون وضع شده مورد تایید نهادهای بین‌المللی باشد، می‌توان انتظار داشت که در آینده نزدیک نام ایران از لیست کشورهای پرخطر در زمینه پولشویی و تامین مالی تروریسم حذف شود که پس از برجام بزرگ‌ترین اتفاق در بازگشت ایران به سیستم بانکی بین‌المللی خواهد بود.

 

پاورقی‌ها

1- Basel Committee on Banking Supervision

2- The Financial Action Task Force (FATF)

 

دکتر مصطفی احمدی‌نژاد

دنیای اقتصاد

مشاهده مطالب مربوط به بانک و پرداخت الکترونیکصفحه نخستمطالب آموزشی
ارسال به دوستان با استفاده از: تلگراملینکدین


» ارسال نظر
نام:
آدرس ایمیل:
متن: *
عدد روبرو را تایپ نمایید




آخرین اخبار

شریعتی: والیبال ایران از رأس هرم ایراد دارد/ بازیکنان ما بی‌اندازه بزرگ شده‌اند/ کی‌روش نسل بازیکن‌سالاری را زد

دیروز آخوند انگلیسی، امروز آخوند آمریکایی!

کره جنوبی، سردمدار عمل زیبایی

مهلت دوباره FATF به ایران، فرصتی برای برقراری روابط بانکی با دنیا

خواب رسانه قطری درباره منتظری + عکس

آغاز پرداخت سپرده‌های تا ۵۰میلیون فرشتگان+اسامی شعب

راه‌اندازی نسل جدید صندوق‌های امانات الکترونیک در بانک ملت

واکنش باشگاه پرسپولیس به پیشنهاد نجومی د‍ژاگه

فهرست ثروتمندترین حیوانات جهان و میزان دارایی آن‌ها! +تصاویر

خدمات رسانی شعب کشیک بانک شهر برای ارایه خدمات بانکی به هموطنان در تعطیلات عید سعید فطر

قابلیت جدید اینستاگرام؛ عکسهایتان را در دو گروه خصوصی و عمومی منتشر کنید

شیوه عجیب رئیس جمهوری مصر در تبریک عید فطر

انتقام‌گیری عجیب زن از شوهرش به‌خاطر حرف‌گوش نکردن!

تمایلات پرداخت مشتری با استفاده از پرداخت فرد به فرد (P۲P)

گسترش امکانات همراه بانک‌پاسارگاد در سیستم عامل IOS

اطلاعات تصویری